XUTBA.UZ

XUTBA.UZ

WWW.XUTBA.UZ



Ўзбекистон Мусулмонлари идораси Фарғона вилояти Қўқон шахар Шайхул-Ислом жомеъ масжидининг расмий веб сахифаси

Манзил: Қўқон шахар, Янги хаёт 49

Open in Google Maps
  • БОШ САҲИФА
  • ИСЛОМ
    • ИЙМОН
    • НАМОЗ
      • ПОКЛИКТАҲОРАТ
      • АЗОН
      • НАМОЗ ЎҚИШ ТАРТИБИ
      • ФОТИҲА СУРАСИ ВА ЗАМ СУРАЛАР
      • ДУО ВА ЗИКР
    • РЎЗА
      • ФАРЗ
      • НАФЛ
    • ЗАКОТ
    • ҲАЖ
  • ҚУРЪОН
    • ТАФСИР
    • ТАЖВИД
    • ҚИРОАТ
  • СИЙРАТ
    • СИЙРАТ САЛНОМАСИ
  • МУТОЛАА
    • ЖУМУЪА МАВЪИЗАЛАРИ
    • МАҚОЛАЛАР
    • КИТОБЛАР
      • КУТУБХОНА
      • ОБУНА
      • Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам мўжизалари
    • ЖУРНАЛЛАР
      • ОМИНА
      • ҲИЛОЛ
    • ИЛОВАЛАР
      • iOS-iPhone
      • Android
      • MacOS
      • Windows OS
  • МЕДИА
    • КЎРСАТУВЛАРДарслик
      • БИТИКЛАР МУТОАЛАСИ
      • КУРЪОНИ КАРИМНИ УРГАНАМИЗ
      • ОЛТИН СИЛСИЛА
      • СУРАГАН ЭДИНГИЗ
    • ЎЗБЕКИСТОН ҚУРЪОН МУСОБАҚАСИ
      • 2018
  • ТАСВИР
    • МУБОРАК РАМАЗОН — 2021
      • Шайх Ул-Ислом жомеъ масжидида Рамазон шукухи
    • 2019 — ЎҚУВ СЕМИНАРИДАН ФОТО ЛАВҲАЛАР
    • МУБОРАК РАМАЗОН — 2019
      • Шайх Ул-Ислом жомеъ масжидида Рамазон шукухи
      • Саидаҳмадхон хожи жомеъ масжидида Рамазон шукухи
      • Дегрезлик жомеъ масжидида Рамазон шукухи
      • Зайнул-Обидин жомеъ масжидида ХАТМОНА
      • Шайхон жомеъ масжидида ХАТМОНА
    • МУБОРАК РАМАЗОН — 2018
      • «Шайхул-Ислом» масжидида Рамазон шукухи
      • «Дегрезлик» масжидида Тарових намози
      • «Хадя хожи» масжидида Рамазон шукухи
      • «Саодат» масжидида Рамазон шукухи
      • «Шайхул-Ислом» масжидида (Хатмона)
      • «Дегрезлик» масжидида (Хатмона)
    • ДЕГРЕЗЛИК МАСЖИДИДА ЎЗБЕКИСТОН ҚУРЪОН МУСОБАҚАСИ — 2018
  • МАСЖИДЛАР
    • «ЗИНБАРДОРИЙ» МАДРАСАСИ
    • МАДРАСАИ МИР ЖОМЕЪ МАСЖИДИ
    • ҲАЗРАТИ АББОС ЖОМЕЪ МАСЖИДИ
    • ШАЙХУЛ-ИСЛОМ ЖОМЕЪ МАСЖИДИ
  • БОШ САҲИФА
  • Мақола
  • Сабаблар яратгандир

Сабаблар яратгандир

XUTBA.UZ / 19 02 2020 - 3:41 / - Мақола

Аллоҳ субҳонаҳу ва таоло ҳар бир нарсанинг пайдо бўлиши ва юзага чиқиши учун сабаблар яратгандир. Бинобарин, ҳар бир нарсанинг сабабларидан сўрамоқ лозим бўлади. Унга бир қанча мисоллар келтирамиз:

1) Ақлнинг комиллиги инсоний қувватларнинг мўътадиллигидан ҳосил бўлади;

2) Ҳар ким билан муроса-ю мадорода бўлмоқ ақл билан ҳосил бўлади;

3) Дунёда тинчлик ва тириклик қилмоқ муроса-ю мадоро билан ҳосил бўлади;

4) Иззат қаноат билан ҳосил бўлади;

5) Ҳожатларнинг раво бўлмоғи иффат, яъни, парҳезгорлик билан ҳосил бўлади;

6) Иффат ношаръий нарсалардан кўз юммоқ билан ҳосил бўлади;

7) Сир ва асрорларнинг махфий қолмоғи бошқаларнинг сирларини махфий тутмоқ билан ҳосил бўлади;

8) Ризқу рўз талаб этмоқ билан ҳосил бўлади;

9) Неъматнинг зиёда бўлиши шукрона билан ҳосил бўлади;

10) Неъматнинг заволга учраши ношукрлик билан ҳосил бўлади;

11) Мақтовга сазовор бўлиш саховат билан ҳосил бўлади;

12) Ошно-оғайнигарчилик очиқ юзлилик билан ҳосил бўлади;

13) Жудолик кўп таъна-маломат қилиш билан ҳосил бўлади;

14) Муҳаббат ҳадия, совға-салом билан ҳосил бўлади;

15) Душманлик ваъдага хилофлик билан ҳосил бўлади;

16) Ғафлат нафснинг ножоиз хоҳиш-истакларини амалга оширавериш билан ҳосил бўлади;

17) Фисқу фужур, гуноҳга ботмоқ уни енгил санашлик билан ҳосил бўлади;

18) Фақир ва камбағаллик исроф билан ҳосил бўлади;

19) Хорлик тама билан ҳосил бўлади;

20) Маҳрумлик дангасалик билан ҳосил бўлади;

21) Гина-кудурат бадхўйлик билан ҳосил бўлади;

22) Ғазаб жаҳолат билан ҳосил бўлади;

23) Жаҳолат енгилтаклик билан ҳосил бўлади;

24) Улуғлик ва баланд мартабалик камтарлик ва тавозеълик билан ҳосил бўлади;

25) Камтарлик ҳилм, юмшоқ табиатлилик билан ҳосил бўлади;

26) Ҳилм эса андишалик билан ҳосил бўлади;

27) Узоқни кўра билиш эса илм билан ҳосил бўлади;

28) Илм касб – ўқиб-ўрганиш билан ҳосил бўлади;

29) Касб ростлик, тўғрилик билан ҳосил бўлади;

30) Ростлик эса саодат ва нажотга сабабдир.

31) Ёлғончилик шафоват ва азобга боисдир.

32) Дин ва дунёнинг зиёнати одоб-ахлоқ билан ҳосил бўлади;

33) Одоб-ахлоқ эса Пайғамбаримиз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ахлоқ ва фазилатларини ўзлаштириш билан ҳосил бўлади.

Уламолар сабабли дунёда тажриба қила-қила, ҳақиқатини кўриб-билиб, сўнгра қуйидагича васият қилиб кетганлар:

1) Агар сирларингни душманга зоҳир бўлмаслигини хоҳласанг, уларни дўстингга айтмагин!

2) Агар ўзингга одамларнинг хайрихоҳликларини хоҳласанг, бошқаларга хайрихоҳ бўлгин!

3) Агар меҳнатингнинг зойеъ бўлмаслигини хоҳласанг, одамларнинг меҳнатларини зойеъ қилмагин!

4) Агар беғам бўлмоқни хоҳласанг, ҳасад қилгувчи бўлмагин!

5) Агар хафаликдан узоқ бўлмоқни хоҳласанг, қўлингдан чиқиб кетган нарсага ғам қилмагин!

6) Агар обрўманд бўлмоқни хоҳласанг, камтарлик ва виқор – оғир-босиқликка одат қилгин!

7) Агар алданиб қолмасликни хоҳласанг, қилмаган ишни қилган деб ҳисобламагин!

8) Агар ҳамма одамларни ўзингга дўст ва ошно бўлмоқларини хоҳласанг, ҳеч кимнинг гина ва адоватини кўнглингда сақламагин!

9) Агар халойиққа кулгу бўлмасликни хоҳласанг, юриш-туришингни яхши қилгин!

10) Агар зийрак ва донолардан бўлмоқни хоҳласанг, ўз суратингни бошқаларнинг «ойна»ларида кўргин!

11) Агар одамларнинг энг яхшиси бўлмоқни хоҳласанг, мол-дунёнгни мумкин қадар одамлардан дариғ тутмагин!

12) Агар мартаба ва қадрингни баланд бўлмоғини хоҳласанг, бошқаларнинг қадрини билгин!

13) Агар озод (эркин) бўлмоқни хоҳласанг, бежо тамагирликдан узоқ бўлгин!

14) Агар арз сўрагувчилардан бўлмоқни хоҳласанг, қўл остингдагиларни азиз тутгин!

15) Агар комил инсон бўлмоқни хоҳласанг, ўзингга лойиқ кўрган нарсани бошқаларга ҳам лойиқ ва муносиб кўргин!

16) Агар кўнглингга ҳеч бир жароҳат етмасликни хоҳласанг, нодон ва жоҳиллар билан баҳс ва мунозара қилмагин!

17) Агар тилингни «узун» бўлмоғини хоҳласанг, қўлингни «қисқа» қилгин!

18) Агар одамларнинг ораларида мақбул бўлмоқни хоҳласанг, карам ва эҳсон қилувни ихтиёр этгин!

Абдурраҳмон Сайёҳ Тошкандий.

Танвир ул-аҳдоқ фий макорим ал-ахлоқ.

Тошкент, 1913. – Б. 76-80.

Ҳамидуллоҳ Беруний.

Қўшимча мутолаа учун тавсия

Пайғамбар башардир
Сафар шумланиш ойи эмас яхшилик ойидир.
Тирикларга ибрат марҳумлар

ИЗЛАШ

РУКНЛАР

  • Хабар
  • Мақола
  • Мутолаа
    • Тавсиялар
    • Биласизми?
    • Хутба
  • Жумуъа мавъизалари
  • Илм
    • Қуръон
    • Китоб
    • Юртимиз уламолари
  • Адабиёт
    • Ўзбек зиёлилари
    • Ватан
    • Қасида
    • Шеър

Янги мақолалар

  • Табаррук

  • ЯНГИ ҲИЖРИЙ ЙИЛ МУБОРАК БЎЛСИН!

  • Муборак Қурбон ҳайити — 2026

  • Ўзбекистон халқига Қурбон ҳайити табриги 

  • Домла Ҳиндистоний раҳматуллоҳи алайҳнинг ҳаётлари

БЎЛИМЛАР

  • Бош саҳифа
  • ИСЛОМ ДИНИ
  • ИЛОВАЛАР

МУТОАЛАА

  • Хабарлар
  • Мақолалар
  • Тавсиялар
  • ИМОМЛАР ИЖОДИДАН

АЛОҚА

  • Қўқон шахар, Янги хаёт 49
  • Fax: 5416052
  • maktub@xutba.uz

ИЖТИМОИЙ ТАРМОҚЛАР

  • Telegram
  • YouTube
  • Instagram
  • Facebook
  • Messenger
  • X (Twitter)
XUTBA.UZ

© 2017-2026 Xutba.uz | Барча хуқуқлар химояланган.
АОКА интернет-ОАВ гувоҳномаси рақами: 1264

Юқори